امام صادق عليه السلام :
هر بنده اي آيه آخر سوره كهف را (قبل از خواب) بخواند هر ساعتي كه مي خواهد بيدار مي شود
آيه اين است :
قُلْ إنّما أنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ يُوحَىٰ إِلَيَّ أَنَّمَا إِلَٰهُكُمْ إِلَٰهٌ وَاحِدٌ فَمَنْ كَانَ يَرْجُو لِقَاءَ رَبِّهِ فَلْيَعْمَلْ عَمَلًا صَالِحًا وَلَا يُشْرِكْ بِعِبَادَةِ رَبِّهِ أَحَدًا
اصول كافي, ج ٤, ص ٤٤٣
الإمامُ الصّادقُ عليه السلام:
ما يَموتُ مُوالٍ لَنا مُبغِضٌ لأعدائنا إلاّ و يَحضُرُهُ رسولُ اللّه ِ صلى الله عليه و آله و أميرُ المؤمنينَ و الحسنُ و الحسينُ عليهم السلام فَيَسُرُّوهُ و يُبَشِّروهُ، و إن كانَ غيرَ مُوالٍ لَنا يَراهُم بحَيثُ يَسوؤهُ.
و الدّليلُ على ذلكَ قَولُ أميرِ المؤمنينَ عليه السلام لحارثِ الهَمْدانيِّ
يا حارَ هَمْدانَ مَن يَمُتْ يَرَني
مِن مؤمنٍ أو مُنافِقٍ قُبُلا. [تفسير القمّي : 2/265]
امام صادق عليه السلام: هيچ كس نيست كه دوستدار ما و دشمن دشمنان ما باشد و بميرد، مگر اينكه [در هنگام مرگش] رسول خدا صلى الله عليه و آله و امير مؤمنان و حسن و حسين ـ صلوات اللّه عليهم ـ حاضر شوند و اگر دوستدار ما نباشد، آنان را به گونه اى كه ناراحت شود، مشاهده كند. دليل بر اين مطلب، فرموده امير مؤمنان عليه السلام به حارث همدانى است كه :
اى حارث همدانى! هر كس بميرد مرا
رو در رو مى بيند، مؤمن باشد يا منافق
وقتی اعمال، همنشین انسان در قبر میشوند
ابو بصير كه از شاگردان معروف امام باقر و امام صادق (عليهما السلام) است نقل می كند:
«إذا مات العبد المؤمن دخل معه فى قبره ستة صور... »[۱] : وقتی بنده مؤمن از دنيا رفت، شش صورت نورانی به همراه او وارد برزخ و قبر می شوند، اين شش صورت او را از آسيبها از شش جهت محافظت می كنند،
▫️آن كس كه طرف راست اين بنده مؤمن قرار گرفته در معرفی خود میگويد: من نمازم.
باطن نماز يعنی همين صورت نورانی كه در قبر، طرف راست نمازگزار قرار می گيرد و می توان او را در برزخ ديد و با او سخن گفت و از او شفاعت طلبيد، نماز نمونه است، همهی عبادات بر همين منوال است.
▫️سپس آن صورتی كه طرف چپ او قرار گرفته می گويد: من زكات هستم.
زكات تنها مربوط به مال نيست بلكه انسان موظف است زكات هر نعمت خدادادی را بپردازد، هيچ نعمتی بی مسئوليت نيست، در روايات آمده است: «زكات العلم تعليمه من لا يعلمه»: زكات دانش، آموختن آن به كسانی است كه نمی دانند. «زكات الجمال العفاف»: زكات نعمت زيبارويی عفت و پاكدامنی است. «زكات الشجاعة الجهاد فى سبيل الله»: زكات نعمت شجاعت، جهاد در راه خداست، و.... همه اينها از مصاديق زكات است و اگر زكات نعمت پرداخته شد، اين زكات به صورت نورانی در قبر به پرداخت كننده خود كمك مي كند و او را از آسيب و حادثه محافظت می كند.
▫️صورتی كه در قبر روبروی بنده مؤمن ايستاده می گويد من روزه هستم،
سرّ مثالی روزه ای كه برای رضای خدا گرفته می شود به صورت شخصی نورانی در قبر جلوه می كند.
▫️و آن صورت نورانی كه پشت سر او است و از پشت وی را حمايت مي كند می گويد من حج و عمره هستم.
در مراسم حج، امام سجاد (عليه السلام) در صحراي عرفات به شخصی فرمودند: تعداد حاجيان را چقدر تخمين می زنی؟ راوی رقم زيادی را گفت، سپس عرض كرد: حاجيانی كه برای خدا از ثروت خود گذشتند و با ضجه و ناله خدا را مي خوانند. امام فرمود: چقدر ضجه و ناله فراوان است و حاجی كم! گفت: همه حاجی هستند آيا اين تعداد كم است؟ آنگاه حضرت، باطن افراد را به وی نشان داد ديد سرزمين وسيع عرفات پر است از خوك و بوزينه! و در بين اينها تنها چند نفر انسان هستند.
هر كس باطنی دارد كه با باطن اعمال او متحد است؛ عامل با عمل خود متحد است و هر كس با نيت خود محشور می شود، امام صادق (عليه السلام) فرمود: «يحشر النّاس علی نيّاتهم»
امامان معصوم (عليهم السلام) باطن افراد را می بينند و احياناً به ديگران هم نشان می دهند.
▫️امّا آن نوری كه پايين پای اوست می گويد: من نيكيهايی هستم كه تو به برادران مؤمن روا داشتی، خيری كه به ديگران رساندی.
انگاه اين پنج نفر كه خود را معرفی كردند از آن كس كه بالای سر مؤمن ايستاده سؤال می كنند كه تو كيستی كه از همه ما نورانی تر هستی؟ مي گويد: من ولايت خاندان پيغمبرم، محبت علی و اولاد علي به اين صورت جلوه می كند، پيروی از آنها به اين شكل مجسم می شود كه از همه نورانی تر است و بالای سر مؤمن بر او #اشراف دارد.
[۱]بحار الانوار ج۶ ص٢٣۴
حکمت عبادات ص ١١۰
امیرالمومنین امام علی علیهالسلام:
مَن أرادَ أن يَعِيشَ حُرّا أيّامَ حياتِهِ فلا يُسكِنِ الطَّمَعَ قَلبَهُ
هر كه مىخواهد ايام عمر خود را آزاد زندگى كند، طمع را در دل خويش جاى ندهد.
تنبيه الخواطر : ج۱ ص ۴۹
امام صادق عليه السلام :
پدرم (امام باقر عليه السلام) هر گاه حاجتی داشت آن را هنگام اذان ظهر درخواست می كرد، (به اين صورت كه) اول صدقه ای می داد و بعد عطر استعمال می كرد و به مسجد ميرفت و برای حاجتش دعا می كرد.
اصول كافي، ج ٤، ص ۲۲۸
امام صادق عليه السلام:
أعظَمُكُم أجراً فِي العِيادَةِ أخَفُّكُم جُلوساً
در عيادت، آن كس از شما بيشترين پاداش را مى برد كه كمتر از همه بنشيند
مكارم الأخلاق جلد2 صفحه178
گروه قرآن و حدیث دانشگاه امام صادق علیهالسلام با همکاری انجمن علمی دانشکده الهیات برگزار نمود:
🔹 موضوع نشست:
گفتمان حدیث اسلامی در جهان معاصر اهل سنت (جریانها و چالشها)
🔹 سخنران:
دکتر احمد پاکتچی
(سفیر ایران در سازمان یونسکو)
🔹 زمان: یکشنبه ۹ آذرماه ۱۴۰۴، ساعت ۱۰:۳۰
قـالَ النّبِيّ صلي الله عليه و آله: حُبّى و حُبُّ اَهْلِ بَيْتى نافِعٌ فى سَبْعَةِ مَواطِنَ اَهْوالُـهُنَّ عَظيـمَةٌ:
عِنْـدَ الوَفـاةِ
و فِى الْقـَبْـرِ
وَ عِنْدَالنُّشُورِ
وَ عِنْدَالِكتابِ
وَ عِنْدَ الحِسابِ
وَ عِنْدَ المـيزانِ
وَ عِنْدَ الصِّراطِ.
[امالى صدوق، ص 18]
رسول خدا صلي الله عليه و آله فرمود: محبّت من و محبّت اهل بيـت من در هـفت جا كـه هراس آنها بسيار بزرگ است، سودمند است:
۱ ـ هنگام مرگ،
۲ ـ در قــبر،
۳ ـ هنگام برانگيخته شدن،
۴ ـ هنگام دريافت نامه اعمال،
۵ ـ هنگام حسابرسى،
۶ ـ هنگام سنجش اعمال،
۷ ـ هنگام عبور از صراط.
توضیح در مورد موقف حق الناس در قیامت (یاد مرگ)
سخت ترین و مهمترین موقف در قیامت موقف حق الناس است .
زیرا کمتر کسی است که تواسنته باشد تمام حقوق را رعایت کند و هر کسی از جهتی گرفتار حق الناس است . بنابراین باید به حق الناس اهمیت بدهیم .در قیامت به موقف حق الناس که در آن به حقوق دیگران رسیدگی می شود مرصاد می گویند.
حضرت فاطمه(س) در منابع
به گزارش کلینی، امام صادق(ع)، حضرت فاطمه(س) را صدیقه شهیده معرفی کردهاند.
إِنَّ فَاطِمَةَ صِدِّيقَةٌ شَهِيدَةٌ.
📚 الکافی: ۱، ۲۰۷.
شیخ صدوق، بر این باور است که لقب «محدَّثه» برای حضرت زهرا(س) به این جهت آمده که فرشتگان با ایشان سخن میگفتند.
إِنَّمَا سُمِّيَتْ فَاطِمَةُ (ع) مُحَدَّثَةٌ لِأَنَّ الْمَلَائِكَةَ كَانَتْ تَهْبِطُ مِنَ السَّمَاءِ فَتَنَادِيهَا
📚 علل الشرایع: ۱، ۱۸۲.
بخاری، عالم قرن سوم، گزارشی از پیامبر(ص) نقل میکند که فاطمه(س) را سیده زنان بهشتی میداند.
فَاطِمَةُ سَيِّدَةُ نِسَاءِ أَهْلِ الْجَنَّةِ.
📚 صحیح: ۵، ۲۰.
در گزارش شیخ صدوق،فاطمه(س) با عنوان سیده نساء العالمین آمده است.
ابْنَتِي فاطِمَةُ سَيِّدَةُ نِسَاءِ العالَمین.
📚 کمال الدین و تمام النعمه: ۱، ۲۵۷.
🔹 ابن ابیشیبه، محدّث و فقیه قرن سوم، تصریح کرده است که لقب «سیدة نساء العالمین» برای فاطمه(س) است و پیامبر(ص) آن را بیان فرمودهاند.
📚 المصنّف: ۷، ۵۲۷.
مسلم، عالم قرن سوم، در گزارشی از پیامبر(ص) نقل به بضعه بودن فاطمه(س) و آزار و اذیت وی اشاره میکند.
... إنما فاطمة بضعة منّي يؤذيني ما آذاها...
المسند الصحیح: ۴، ۱۹۰۳.
امیرالمومنین علیهالسلام هنگام دفن فاطمه سلام الله علیها خطاب به رسول خدا صلی الله علیه و آله:
«سَتُنَبِّئُکَ ابْنَتُکَ بِتَظَافُرِ [بَتَضَافُرِ] أمَّتِکَ عَلَى هَضْمِهَا»:
دخترتان به شما خبر میدهد که چگونه امّتتان دست به دست هم دادند بر «هضم» فاطمه سلاماللهعلیها
مناقب، شهر آشوب، ج۳، ص۱۳۹
یَدلُّ عَلَی کَسرٍ و ضَغطٍ و تداخُلٍ
«هضم» یعنی یک شیء یا یک انسان به گونهای شکستهشده و تحت فشار قرار بگیرد که اجزاء آن لِه شده و در یکدیگر فرو روند.
معجم مقاییس اللغة, ج۶ ص۵۵
در کتاب گناهان کبیره، جلد دوم، مرحوم شهید آیتالله دستغیب رضوان اللهتعالی علیه میخواندم:
وقتی آیهٔ تحریم خمر (شراب) نازل شد، منادیِ رسول خدا(ص) اعلام کرد: «هیچکس حق ندارد شراب بنوشد.» سپس داستانی نقل کرده که بسیار جالب است.
روزی رسول اکرم(ص) از کوچهای عبور میکردند. یکی از مسلمانان که شیشهٔ شرابی در دست داشت، اتفاقاً وارد همان کوچه شد. همینکه حضرت را دید، سخت ترسید و با خود گفت: «الان آبرویم میرود!» چون به حضرت علاقهٔ زیادی داشت. با خود گفت: «خدایا، اشتباه کردم؛ توبه کردم و دیگر لب به شراب نمیزنم؛ فقط مرا پیش رسول خدا(ص) رسوا نکن.»
وقتی به حضرت نزدیک شد، رسول خدا(ص) فرمود: «در این شیشه چیست؟»
مرد از ترس گفت: «آقا، سرکه است.»
حضرت فرمود: «اگر سرکه است، قدری در دست من بریز.» و دست مبارک را جلو آوردند.
مرد شیشه را برگرداند و ناگهان دید مقدارى سرکه در دست حضرت ریخته شد! مرد به گریه افتاد و گفت: «یا رسولالله، قسم به خدا که در این شیشه شراب بود، ولی چون توبه کردم و از خدا خواستم مرا رسوا نکند، خدا توبهام را پذیرفت و دعایم را مستجاب فرمود.»
رسول خدا (ص) فرمود: «چنین است حالِ کسی که از گناه توبه کند؛ خداوند متعال همهٔ زشتیها و گناهان او را به حسنات و خوبیها تبدیل میکند:
أُولئِکَ یُبَدِّلُ اللَّهُ سَیِّئَاتِهِمْ حَسَنَاتٍ
و سپس ابیاتی آمده است:
ای پادشاه کون و مکان، ای الهِ من
لطف تو مهر باشد شاملِ حالِ تباهِ من
من مستحق دوزخم از کردههای خویش
وای اگر تو نبخشی گناه من
در حشر گر تو پرده ز کارم برفکنی
محشر بود سیاه ز رویِ سیاهِ من
آن دم که جز عطای تو کس را پناه نیست
خواهم که هم عطای تو باشد پناه من
یک شب به طاعت تو نیاوردهام سَحر
بیهوده رفت روز و شب و سال و ماه من
اعضای من که غیر گنه نیست کارشان
وای اگر شوند در محشر گواه من
ترسم که روز حشر، ز بسیاریِ گناه
نزد تو هیچکس نشود عذرخواه من
من لایق جنان نِیَم، ای وای پس اگر
روز جزا جحیم نشود جایگاه من
منبع:
قصص التوابین (داستان توبهکنندگان)، علی میر خلفزاده
عن ابى بصير عن ابى عبدالله عليه السلام قال : سمعته يقول:
اوحى الله الى داود النبى عليه السلام يا داود! ان عبدى المومن اذا اذنب ذنبا ثم رجع و تاب من ذلك الذنب و استحيا منى عند ذكره غفرت له و انسيته الحفظه و ابدلته الحسنه و لا ابالى و انا ارحم الراحمين.
ابى بصير گويد: از امام صادق عليه السلام شنيدم كه فرمود: خداوند به داود پيامبر عليه السلام وحى فرستاد كه : اى داود! همانا بنده مومن من هرگاه مرتكب گناهى شود سپس باز گردد و از آن گناه توبه كند و هر وقت به ياد آن گناه مى افتد از من شرم كند، او را مى بخشايم و فرشتگان نگاهبان او را به فراموشى مى اندازم و آن گناهش را به حسنه و نيكى بدل مى كند و (از اين كار) باكى ندارم و من مهربان ترين مهربانانم.
الإمامُ الباقرُ عليه السلام
إنَّ للّه عُقوباتٍ في القُلوبِ والأبدانِ:
ضَنْكٌ في المَعيشَةِ ووَهنٌ في العِبادَةِ، وما ضُرِبَ عَبدٌ بِعُقوبَهٍ أعظَمَ مِن قَسوَةِ القَلبِ.
تحف العقول، 296
امام باقر عليه السلام:
خداوند را براى دل ها و بدنها كيفرهايى است؛ تنگى در معيشت و سستى در عبادت و به هيچ بنده اى كيفرى بزرگتر از سختدلى چشانده نشده است.
امام على عليه السلام:
مَنْ أَصْلَحَ فيما بَيْنَهُ وَبَيْنَ اللّه أَصْلَحَ اللّه فيما بَيْنَهُ وَبَيْنَ النّاسِ
هر كس رابطه اش را با خدا اصلاح كند، خداوند رابطه او را با مردم اصلاح خواهد نمود.
بحارالأنوار، ج 71، ص 366، ح 12
الإمامُ الصّادقُ عليه السلام:
كَفاكَ مِنَ التَّعزِيَةِ بأن يَراكَ صاحِبُ المُصيبَةِ.
كتاب من لا يحضره الفقيه : 1/174/505
امام صادق عليه السلام: براى تسليت گفتن، همين اندازه كافى است كه صاحب مصيبت تو را ببيند.
نظر آلوسی (مفسر بزرگ اهلسنت، صاحب روح المعانی) درباره حدیث مشهور «خذوا ثُلُثَ دینِکم عن الحُمَیرا» این است که این حدیث اساساً ثابت نیست و سند درستی ندارد.
خلاصه دیدگاه آلوسی
آلوسی در روح المعانی (ج 22، ص 18 و نیز در ذیل آیات مربوط به «أزواج النبی») میگوید:
این حدیث هیچ اصل معتبری ندارد.
محدثان معتبر آن را ضعیف یا ساختگی دانستهاند.
او نقل میکند که بسیاری از علما گفتهاند:
«لم أقف له على أصل» یعنی: «هیچ منبع قابل اعتمادی برای آن نیافتم.»
آلوسی همچنین توضیح میدهد که این جمله در کتابهای روایی معتبر اهلسنت مانند صحاح سته وجود ندارد و بیشتر در نوشتههای متأخر بدون سند دیده میشود.
نتیجه: از نظر آلوسی:
✔️ حدیث «خذوا ثلث دینکم عن الحمیرا» ضعیف یا موضوع (ساختگی) است.
✔️ هیچ سند معتبر و قابل قبولی ندارد.
✔️ حتی بسیاری از علمای اهلسنت نیز آن را بیاساس دانستهاند.
پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم:
مهدی علیه السلام مردی از فرزندان من است. چهره آن حضرت مانند ماه درخشان است، رخسار او گندم گون و جسم و قامت وی رشید (مانند فرزندان حضرت یعقوب) زمین را پر از عدل می نماید، همانگونه که از جور پر شده است، اهل آسمان و زمین و پرندگان در هوا از خلافت او راضی و خشنود هستند.
دلائل الامامه/ص233
🌐 دو هوش مصنوعی در حوزه قرآن و حدیث
۱. گفتگو با تفاسیر قرآنی
وبسایت:
🌐https://quran.inoor.ir/fa/aisearch
🔖 ویژگیها و کارکردها:
- تعامل طبیعی: امکان پرسش به زبان فارسی درباره مفاهیم قرآنی
- منابع معتبر: ارائه پاسخهای مستند از تفاسیر برجسته
- رایگان و بدون نیاز به ثبتنام
۲. چت با احادیث
وبسایت:
🌐 https://chattohadith.inoor.ir
🔖 ویژگیها و کارکردها:
- دسترسی به بیش از ۴۰۰ هزار حدیث از ۲۰۰ منبع معتبر شیعه و سنی
- امکان مطرح کردن سؤالات مفهومی و تحلیلی
- نمایش احادیث مرتبط با رتبهبندی اعتبار
- ارائه سند کامل، متن حدیث و تحلیل معنایی
- خلاصهسازی موضوعی
- پیشنهاد احادیث مشابه
- کاملاً رایگان
آیتالله العظمی جوادی آملی:
انسان وقتی کمالی را در دیگری دید، دو قسم است:
یک وقت در او شتاب ایجاد میکند که خود را به دیگری که کامل است برساند،
یک وقت در او کوششی ایجاد میکند که دیگری را بکشد و پایین بیاورد تا با خود همسطح کند.
اگر کسی کوشید که دیگری را پایین بکشد و با خود همسطح کند، این حسد است.
اگر کسی کوشید که خود ترقی کند تا به او برسد، این منافسه است و قرآن ما را به منافسه و تنافس تشویق کرد و فرمود:
«فلتتنافس المتنافسون»؛ شما برای دریافت شیء نفیس، نفسنفس زنان بدوید، نفس بدهید تا به نفیس برسید. راه باز است: «و سئلوا الله من فضله»
این حق با شماست که نباید شکست بخورید، این حق با شماست که نباید پایین باشید،
امّا این حق با شما نیست که دیگری که بالا رفت پایین بیاید تا شما بالا بروید.
درس تفسیر سوره بقره، جلسه ۱۹۴
۱۳۶۵
حضرت فاطمه سلام الله علیها در محراب عبادت
حضرت زهرا سلام الله علیها هنگام نماز چنان غرق در عظمت خداوند و محو در جلال الهی میشد که نفس هایش به شماره می افتاد. و كانَت فاطِمةُ عليهاالسلام تنهج فی الصَّلاة مِن خِيفَةِ اللّه تعالی[۱]
رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم درباره عبادت فاطمه سلام الله علیها میفرمود:
وقتی زهرا در محراب عبادت می ایستد، همچون ستاره ای برای فرشتگان آسمان می درخشد، خدا به فرشتگان گوید: ای فرشتگان! بنگرید به بهترین بنده من فاطمه. او در مقابل من ایستاده و از خوف من همه وجودش می لرزد و با حضور قلب کامل خود به عبادت من روی آورده است.[۲]
[۱] بحار الأنوار, ج۶٧, ص۴۰۰
[۲] بحار الانوار, ج۴٣, ص١٧٢
فاطمه سلام الله علیها اسوه بشر, ص70
📌 معرفی دو ابزار هوش مصنوعی در خدمت قرآن و حدیث
📖 گفتوگو با تفاسیر قرآن
🌐 quran.inoor.ir/fa/aisearch
با این سامانه میتوانید پرسشهای خود را به زبان فارسی درباره مفاهیم قرآنی مطرح کنید و پاسخهایی مستند از تفاسیر معتبر دریافت نمایید.
ویژگیها:
گفتوگوی طبیعی و هوشمند
استناد به منابع تفسیری برجسته
دسترسی رایگان و بدون نیاز به ثبتنام
📚 گفتوگو با احادیث
🌐 chattohadith.inoor.ir
این ابزار به بیش از ۴۰۰ هزار حدیث از ۲۰۰ منبع معتبر شیعه و سنی دسترسی دارد و به شما کمک میکند پاسخ سؤالات خود را بهصورت تحلیلی و مستند بیابید.
امکانات:
نمایش احادیث مرتبط با رتبهبندی اعتبار
ارائه سند، متن و تحلیل معنایی هر حدیث
خلاصهسازی و دستهبندی موضوعی
پیشنهاد احادیث مشابه
کاملاً رایگان و در دسترس همگان
جایگاه حضرت فاطمه(س) در منابع اهلسنت
به باور ابن ابی شیبه، محدث و فقیه اهلسنت، لقب سیده نساء العابدین برای فاطمه(س) بوده و پیامبر(ص) به ایشان این لقب را داده است.
المصنف فی الاحادیث و الآثار: ۷، ۵۲۷.
ابن حجر عسقلانی، محدث و مورخ اهل سنت، تصریح میکند نسل پیامبر(ص) از طریق فاطمه زهرا(س) تداوم یافته است.
الاصابة فی تمییز الصحابة، ۸، ۲۶۳
ترمذی، عالم و فقیه اهل سنت، روایت رسول خدا(ص) در مورد آزار فاطمه(س) را گزارش کرده است.
اِنَّما فاطِمَةُ بَضْعَةٌ مِنِّی، یُؤْذِینِی ما آذاها وَ یَنْصَبُنِی ما نَصَبَها.
صحیح ترمذی: ۲، ۳۱۹
حضرت علی(ع) میگوید از پیغمبر(ص) مکرر شنیدم که میفرمود:
هیچ امتی به مقام قداست نمیرسد، مگر آنکه در آن ضعیف در مقابل قوی حق خود را بدون لکنت زبان مطالبه کند.
«... تا حدود پنجاه سال پیش که گرایش جامعه ما در مسائل دینی و مذهبی فقط روی ارزش زهد و عبادت بود، وقتی واعظی بالای منبر میرفت کدام قسمت از نهجالبلاغه را میخواند؟ حدود 10 تا 20 خطبه بود که معمول بود خوانده شود، کدام خطبهها؟ خطبههای زهدي و موعظهای نهجالبلاغه، {مانند این خطبه که این طور شروع میشود: } ایها الناس انما الدنیا دار مجاز، و الاخره دار قرار، فخذوا من ممركم لمقركم. باقی خطبههای نهجالبلاغه مطرح نبود؛ چون اصلا جامعه نمیتوانست آنها را جذب کند. جامعه به سوی یک سلسله ارزشها گرایش پیدا کرده بود و {فقط} همان قسمت نهجالبلاغه که در جهت آن گرایشها و ارزشها بود، معمول بود.
صد سال میگذشت و شاید یک نفر پیدا نمیشد که «فرمان امیرالمؤمنین به مالک اشتر» را که خزانهای از دستورهای اجتماعی و سیاسی است بخواند، چون اصلا روح جامعه این نشاط و این موج را نداشت. مثلا آنجا که علی(ع) میگوید: فانی سمعت رسول الله(ص) یقول فی غیر موطن: لن تقدس امه لا یوخذ للضعیف فیها حقه من القوی غیر متتعتع. علی(ع) میگوید که از پیغمبر مکرر شنیدم که میفرمود: هیچ امتی به مقام قداست و طهارت و مبرا و خالی بودن از عیب نمیرسد، مگر قبلا به این مرحله رسیده باشد که ضعیف در مقابل قوی بایستد و حق خود را مطالبه کند، بدون اینکه لکنت زبان پیدا کند، چون جامعه یک ارزشی بود؛ فقط به سوی یک ارزش یا دو ارزش گرایش کرده بود؛ ولی کلام علی(ع) است که همه ارزشهای انسانی در آن موجود میباشد و این ارزشها در تاریخ زندگی و شخصیت علی(ع) موجود است.
استاد شهید مرتضی مطهری - کتاب انسان کامل - صفحهی ۵۳ و ۵۴
به فرموده امام باقر علیهالسلام روزی امام سجاد علیه السلام در حضور پیروانش پرسید که کدام یک از شما میپذیرد که تکه آتش داغی را در دست گیرد و بهاندازه ای نگه دارد که خاموش شود. حاضران همگی خاموش ماندند و کسی پاسخ نگفت، ولی امام باقر علیهالسلام برخاست و به پدر عرض کرد اگر اجازه فرمایید من چنین کنم لیکن امام سجاد علیه السلام فرمود که مرادم تو نبودی، تو از منی و من از تو، مقصودم اینان اند.
امام زینالعابدین علیهالسلام سه مرتبه این سخن را تکرار کرد و سپس فرمود چه بسیار است وصف و تعریف و چه اندک است عمل! اهل عمل اندک اند! آری اهل عمل اندک اند! اکنون بدانید که ما اهل عمل و اهل سخن را بهخوبی میشناسیم و این را برای سرگردان کردن شما نگفتیم بلکه خواستیم نیکان شما را بیازماییم و آثارتان را ثبت کنیم.
امام باقر علیهالسلام فرمود هنگامیکه این سخن را از پدرم شنیدم به خدا سوگند مثل آن بود که زمین آنان را از شدت شرم و خجالت به خود لرزاند. چندانکه مردی را دیدم عرق خجالت از سر و رویش ریزان بود و چشم از زمین برنمیداشت.
امام سجاد علیه السلام که وضع آنها را دید، فرمود:خدا رحمتتان کند، من هدفی جز خیر نداشتم؛ بهشت درجاتی دارد: مرتبه اهل عمل، چنان است که از اهل سخن کسی بدان نرسد و درجه اهل سخن نیز به گونهای است که جز ایشان کسی ادراک نکند.
امام باقر علیه السلام به خدای سوگند یاد فرمود، همین که پدرشان این سخن را فرمود، چنان بود که گویی بند از پای پیروان ایشان گشوده باشد.
کتاب سلونی قبل ان تفقدونی(تحریر نهج البلاغه) ج ١ ص ۵۰۴
اعتماد به خداوند متعال
آيت الله العظمی جوادی آملی:
امام جواد علیه السلام فرمود: «الثِّقَةُ بِاللَّهِ ثَمَنٌ لِكُلِّ غَالٍ وَ سُلَّمٌ إِلَي كُلِّ عَال»، «غالی» يعنی گران، عالی که معنايش معلوم است. حضرت فرمود: شما هر کاری که بخواهيد هر چيزی را که بخواهيد گران قيمت است؛ اجتهاد گران قيمت است، متخصّص شدن گران قيمت است، پروفسور شدن گران قيمت است، هر راهی بخواهيد، راه علمی بخواهيد بگوييد گران قيمت است، راه عملی بخواهيد بگوييد مثلاً گران قيمت است. فرمود: هر کالای گرانی، ثمن آن اعتماد به خداست؛ یعنی هر چيز گرانی را شما ميتوانيد بخريد. اين همه مجتهدان مسلّم مثل همين شما بودند، مثل ما بودند. همه اينها که امامزاده و پيغمبرزاده نبودند.
درس اخلاق ۹۷/۵/١٨
💠 عبادت حضرت زینب سلام الله علیها
🔹 حضرت زینب کبری سلام الله شبها به عبادت میپرداخت و در دوران زندگی، هیچگاه تهجّد را ترک نکرد. آنچنان به عبادت اشتغال ورزید که ملقّب به «عابده آل علی» شد. شب زندهداری وی حتی در شب دهم و یازدهم محرم، ترک نشد.
🔸فاطمه دختر امام حسین (ع) میگوید:
🔹«عمه ام زینب در تمام شب عاشورا در محراب خویش ایستاده و به پروردگار خویش استغاثه می کرد.»
🔸ارتباط حضرت زینب (س) با خداوند آنگونه بود که امام حسین (ع) در روز عاشورا هنگام وداع، به خواهرش فرمود:
✨«خواهرم! مرا در نمازهای شب، فراموش نکن.»
📚زینب الکبری بنت الامام، ۱۳۶۱ق، ص۶۱.
📚ریاحین الشریعة، ۱۳۴۹ش، ج۳، ص۶۲.
📚 ریاحین الشریعة، ۱۳۴۹ش، ج۳، ص۶۲.
امام صادق (سلام الله علیه) درباره جدّ بزرگوارش حضرت سجاد (سلام الله علیه) می فرمايد:
«كان علىّ بن الحسين يقول: ويلٌ لمن غلبت آحادُه عشراته. فقلت له: وكيف هذا! فقال أما سمعت اللّه عزّوجل يقول: «من جاء بالحسنة فله عشر أمثالها و من جاء بالسّيّئة فلا يجزی إلاّ مثلها» فالحسنة الواحدةُ إذا عملها كتبت له عشراً و السّيّئة الواحدة إذا عملها كتبت له واحدة. فنعوذ باللّه ممن يركب فى يوم واحد عشر سيّئات و لا يكون له حسنة واحدة فتغلب حسناته سيّئاته»؛[۱]
همواره آن حضرت (سلام الله علیه) می فرمود: وای بر كسی كه يک های او بيشتر از ده های او باشد. راوی پرسيد چگونه؟ فرمود: آيا نشنيدی خداوند متعال می فرمايد هر كس كار نيكو كند ده برابر مزد می گيرد و هر كس كار زشت كند جز به اندازه كار زشتش كيفر نمی گيرد. بنابراين، اگر يک كار نيک انجام دهد برای او ده برابر نوشته می شود و اگر يک گناه انجام دهد برای او يكی نوشته می شود، به خدا پناه می برم درباره كسی كه در يک روز ده گناه انجام دهد و برای او يک حسنه نباشد تا بر گناهانش چيره شود.
[۱] نورالثقلین ج۱ ص۷۸۵
معاد در قرآن ج۵ ص۱۷۵
جلسه بیست و هشتم تدریس کتاب روش فهم حدیث آقای دکتر عبدالهادی مسعودی
برای دریافت جلسات قبل تدریس اینجا کلیک کنید.
جلسه28
معنای حسن خلق
آيت الله العظمی جوادی آملی:
«حسن خلق به معنای گشاده رويی و خنده رو بودن و... نيست، گرچه آنها نيز به موقع خود سودمند است.حسن خلق، گاهی دندان بر جگر گذاشتن و مشكل را تحمّل كردن است.
اگر باطلی به انسان پيشنهاد شود، بايد دندان بر جگر نهاده حق را رها نكند و باطل را ترك كند؛در سخنان امام علی (سلام الله علیه) آمده است: «نِعْمَ الخُلقُ التّصَبُّرُ في الحقِّ»: بهترين خُلق صابر و بردبار بودن بر پايگاه حق است.
گاهی برای انسان حادثه ای جزئی پيش میآید و او با صبر، مشكل را حل ميكند.در اين جا اگر چه اصل كار حقّ، و تحمّل در برابر باطل، سخت است امّا اين سختی، قابل تحمّل است؛ مثلاً اگر انسان بار كمی را به همراه ببرد، كار سختی نيست؛ ولی اگر انسان عادی بخواهد بار سنگينی ببرد سخت است و چون سنگين است، توانفرساست و تحمّل ميخواهد به اين تحمّل «تصبُّر» ميگويند؛يعنی انسان بايد خيلی صابر باشد تا اين بار را به مقصد برساند.
اين كه گاهی انسان، زود عصبانی ميشود و از حق ميگذرد و به مرز باطل روی ميآورد برای آن است كه تصبّر ندارد و نمي تواند اين بار را ببرد، و به اصطلاح «بردبار» نيست.»
مبادی اخلاق در قرآن ص ۱۵۸
راهنمای آزمون ارشد و دکتری رشته علوم قرآن و حدیث+مطالب آموزنده قرآنی و حدیثی+علایق شخصی