آیا زرتشت فلسطینی نبود؟ تاریخ طبری و تاریخ ابن خلدون و کامل ابن اثیر، زرتشت را فلسطینی نقل کرده اند بی تردید دین زرتشتی در ایران گسترش داشته اما این دلیل نمی شود که زرتشت هم ایرانی بوده. چنانکه در حال حاضر مرکزیت تشیع، ایران است اما این دلیل نمی شود که حضرت امام علی (ع) ایرانی باشد.

در تاریخ طبری و تاریخ ابن خلدون و کامل ابن اثیر، فلسطین به عنوان زادگاه زرتشت نقل شده است:

«ظهور زرادشت که مجوسیان وى را پیمبر خویش پندارند، به روزگار بشتاسب بود و به پندار جمعى از علماى اهل کتاب زرادشت از مردم فلسطین بود و خادم یکى از شاگردان ارمیا بود و مقرب او بود و با وى خیانت کرد و دروغ گفت که نفرینش کرد و لک و پیس گرفت و به دیار آذربیجان رفت و دین مجوس را بنیاد کرد و از آنجا پیش بشتاسب رفت که به بلخ مقر داشت و چون پیش وى شد و دین خویش را وانمود بشتاسب دل در آن بست و مردم را به قبول آن وادار کرد و بر سر این کار از رعیت خود بسیار کس بکشت تا دین زرادشت را پذیرفتند.»

(ترجمه تاریخ طبری، ج۲، ص۴۵۶ و همین مضمون در: تاریخ ابن خلدون، ج۲، ص ۱۸۹ ـ ۱۹۰، کامل ابن اثیر، ج ۱، ص ۲۵۸)

نمی توانم در مورد صحت این قول اظهار نظر کنم چون زرتشت از همه جهت در هاله ای از ابهام است و از هیچ جهت در مورد او نمی توان با اطمینان سخن گفت. امید است زرتشتیان گرامی در «نظرات» زادگاه زرتشت را با دلیل معتبر نشان دهند.

ظاهرا همه‌ کسانی که اظهار نظر کرده اند در قرون اخیر می زیسته اند و در بیشتر این نظریات، دلیل نمی بینیم. دلیل هایی هم که ذکر شده قابل اعتماد نیستند. مهم‌ترین دلیلی که ارائه شده این است که زبان گاتها با لهجه‌ی فلان منطقه سازگاری دارد و از اینجا نتیجه گرفته اند که موطن زرتشت فلان منطقه است.

اولا، ندانستیم از کجا می گویند زبان گاتها مطابق با زبان فلان منطقه است.

ثانیا، اگر مورد قبل را بپذیریم، از کجا گاتها برای زرتشت است؟ تنها چیزی که می توان اثبات کرد، کهن بودن این کتاب است اما مگر هرکتاب کهنی برای زرتشت بوده است؟

ثالثا، فرض می کنیم که زبان گاتها تعلق به فلان منطقه دارد و این کتاب هم برای زرتشت است اما مگر این دلیل می شود که زرتشت هم اهل آنجا بوده؟ مگر مهاجرت در زمان های گذشته نبوده؟ از کجا معلوم زرتشت در کشوری دیگر مثل فلسطین متولد نشده و بعدا به ایران نیامده؟ در زمان ما این همه ایرانی به کشورهای اروپایی هجرت می کنند و به انگلیسی کتاب می نویسند. آیا کسی بعد از گذشت چند قرن می تواند از کتاب آنها نتیجه بگیرد که آنان اروپایی بودند؟