بهاءالدین خرمشاهی|Baha al-din Khoramshahi

بهاءالدین خرمشاهی (زاده ۱۳۲۴ در قزوین) نویسنده، مترجم، روزنامه‌نگار، طنزپرداز، فرهنگ‌نویس، شاعر و استاد دانشگاه ایرانی است. وی تألیفاتی در حافظ‌شناسی و تفسیر اشعار او دارد.

زندگی

تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در قزوین گذراند. سپس در رشتهٔ پزشکی پذیرفته شد اما تحصیل در این رشته را در سال سوم نیمه‌کاره رها کرد (۱۳۴۳) و به همراه کامران فانی به تحصیل در رشتهٔ ادبیات فارسی پرداخت. سپس از دانشگاه تهران فوق لیسانس کتابداری گرفت (۱۳۵۰ تا ۱۳۵۲) و در مرکز خدمات کتابداری مشغول به‌ کار شد. از استادان وی در رشتهٔ ادبیات فارسی می‌توان به ذبیح‌الله صفا، مهدی محقق، سید جعفر شهیدی، پرویز ناتل خانلری، سید صادق گوهرین، آیت‌الله ابوالحسن شعرانی و عبدالحمید بدیع الزمانی کردستانی اشاره کرد. او توفیق خود را در مسیر پژوهش‌های قرآنی، مدیون کتاب قانون تفسیر و مولفش سید علی کمالی دزفولی می‌داند. وی در ۱۳۵۲ ازدواج نمود که حاصل آن سه فرزند به نام‌های هاتف (متولد ۱۳۵۴)، عارف (متولد ۱۳۵۸،که دستیار پدر است )وحافظ (متولد ۱۳۶۳) است. وی از سال ۱۳۴۸ تا ۱۳۵۰ خدمت سربازی را سپری کرد.
او همچنین از اعضای هیئت علمی دانشنامه تشیع است[۱] .

آثار

ترجمه
«هنری میلر» اثر جورج ویکس - (۱۳۵۱)
«شیطان در بهشت» اثر هنری میلر - (۱۳۵۲)
«علم در تاریخ» اثر جان برنال - (۱۳۵۴)
«هابیل و چند داستان دیگر» اثر میگل د اونامونو - (۱۳۵۶)
«عرفان و فلسفه» اثر و. ت. استیس - (۱۳۵۸)
«درد جاودانگی» اثر میگل د اونامونو - (۱۳۶۰)
«علم و دین» اثر ایان باربور - (۱۳۶۲)
«اندیشه سیاسی در اسلام معاصر» اثر حمید عنایت - (۱۳۶۲)
«تاریخ فلسفه» اثر فردریک کاپلستون - جلد هشتم (از بنتام تا راسل) (۱۳۷۰)
«خدا در فلسفه» - (۱۳۷۰)
«قرآن کریم» - (۱۳۷۴)
«دین پژوهی» اثر میرچا الیاده - (۷۹-۱۳۷۵)
«درآمدی بر تاریخ قرآن» اثر ریچارد بل - (۱۳۸۰)
تاریخ خداباوری : ۴۰۰۰ سال جستجوی یهودیت، مسیحیت و اسلام، کارن آرمسترانگ، بهاء الدین خرمشاهی (مترجم)، بهزاد سالکی (مترجم)
ارتباطات (از مجموعه دانشنامه کودکان و نوجوانان)

تألیف

فرهنگ موضوعی قرآن
ذهن و زبان حافظ
حافظ‌نامه
سیر بی سلوک (مجموعه مقاله)
چهارده روایت
دانشنامه قرآن و قرآن پژوهی
دائرةالمعارف تشیع
کتیبه‌ای بر باد
پوزیتیویسم منطقی
ترجمه‌کاوی
طنز و تراژدی
حافظ
کژتابی‌های ذهن و زبان
فرصت سبز حیات
حافظ حافظه ماست
فرهنگ-دانشنامهٔ کارا
هزار حکایت و هزار عبارت عرفانی با همکاری عارف خرمشاهی و شهاب الدین خرمشاهی[۲]
فرار از فلسفه (زندگی نامهٔ خودنوشت فرهنگی)
رستگاری نزدیک (مجموعه مقاله)
در خاطرهٔ شط (مجموعه مقاله)
قرآن پژوهی (۲ج)'(مجموعه مقالات قرآن پژوهی)
زنده میری (مجموعه اشعار)
آه و آیینه (گزیده اشعار)
از این دو راهه منزل (مجموعه مقاله)
قرآن شناخت
از واژه تا فرهنگ
برگزیده و شرح اشعار حافظ (همراه با مهرداد نیکنام)
فالهای شگفت‌انگیز حافظ (همراه با فانی تبریزی)
گزینه اشعار حافظ
چشمه خورشید (گزیده اشعار حافظ)
از شک تا یقین
نبض شعر (مجموعه نقد اشعار)
انسانم آرزوست (شرح برگزیده غزلیات شمس)
بررسی ترجمه‌های امروزین قرآن کریم
تصحیح
دیوان حافظ خانلری
شرح عرفانی غزلهای حافظ
مرآت المثنوی
کلیات سعدی
در دست چاپها

اکسیر خوشبختی(گزیده کیمیای سعادت)

پانویس

«فهیمه محبی»: امیدوارم از خدا نمره بیست بگیرم» ‎(فارسی)‎. روزنامه قدس، ۵ بهمن ۱۳۸۸.
مصاحبه با دکتر عارف خرمشاهی فرزند بهاالدین خرمشاهی

منابع

زندگی‌نامهٔ خرمشاهی|وب‌سایت آفتاب
فهرست کتاب‌های بهاءالدین خرمشاهی|سایت خانهٔ کتاب

وبلاگ تخصصی علوم قرآن و حدیث