علوم قرآن و حدیث

مجموعه پنج‌جلدی تفسیر کشف القناع قرآنی شهید قاضی سید نورالله شوشتری (شهید ثالث) موسوم به «سلسله التراث التفسیری للشهید قاضی نورالله التستری»

یکی از پژوهشگران دینی و تدوین‌کننده این اثر فاخر در حاشیه این آیین که در سالن شیخ طوسی (ره) نمایندگی بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی در قم ترتیب یافته بود در گفت‌وگو با خبرنگار ایرنا، اظهار داشت: مجموع آثار این شهید و عالم بزرگوار در رابطه با آیه‌های قرآنی در سه زمینه می‌باشد.

حجت‌الاسلام‌والمسلمین محمدجواد محمودی بیان داشت: بخشی در خصوص آیات الاحکام و بخشی نیز تفسیرهای مستقلی از آیه‌های متعدد و قسمتی هم شامل حواشی صورت گرفته بر تفاسیر دیگر مفسران قرآنی است.

وی یادآور شد: حجم عمده‌ای از این تعداد جلد کتاب، حواشی بر تفسیر بیضاوی است.

وی افزود: دو اثر آن رساله قرآنی مشتمل بر تفسیر آیه غار است که از شاهکارهای قاضی نورالله به شمار می‌آید.

وی افزود: این شهید همچنین تفسیر آیه ۱۸ سوره مبارک آل‌عمران که معروف به آیه عدل و توحید است و یک مبحث کلامی بین شیعیان و گروه معتزله و جریان‌های کلامی اهل سنت می‌باشد، را پاسخ داده است.

محمودی گفت: معتزله بر اساس تفسیری که از آیه مذکور دارند بر خلاف شیعیان عدل را جزو صفات الهی نمی‌دانند ولی قاضی نورالله خیلی عالمانه حقانیت نظریه تشیع را اثبات کرده است.

وی در پاسخ به سوالی در خصوص مدت‌زمان به کار گرفته‌شده برای تدوین این مجموعه ارزشمند قرآنی گفت: برخی از آن‌ها مانند دو رساله مذکور حدود ۱۲ سال پیش کارشده و در مجموعه رساله‌های قرآنی چاپ شد، ولی حاشیه بر تفسیر بیضاوی کار جدیدی است و برای نخستین بار چاپ می‌شود که برای آن 6 سال زمان صرف شده است.

وی با یادآوری اینکه این اقدام علمی در ابتدا به همت دفتر آیت‌الله سیستانی از مراجع تقلید انجام، ولی کار به بنیاد پژوهش‌های آستان قدس رضوی واگذار شد، بیان کرد: تاکنون همایش‌هایی در هند و محل مقبره آن شهید و همچنین در زادگاهش در شوشتر برای تجلیل از مقام شامخ او برگزارشده است.

سید نورالله حسینی شوشتری یا مرعشی معروف به قاضی نورالله شوشتری فقیه، اصولی، متکلم، محدّث و شاعر شیعه عهد صفویه‌ بود که در سال ۹۵۶ قمری در شوشتر از شهرهای خوزستان به دنیا آمد.

شوشتری تألیفات بسیاری ازجمله احقاق الحق و ازهاق الباطل و مجالس المؤمنین را دارد.

او قاضی القضاة هند بود و بر اساس مذاهب چهارگانه اهل سنت فتوا می‌داد، اما سرانجام با بدگویی بدخواهان، به‌فرمان جهانگیرشاه به مرگ محکوم شد و در سال ۱۰۱۹‌ قمری به قتل رسید. وی در آگرای هند، مدفون است و به شهید ثالث معروف می‌باشد.