امام علی (ع) در خطبه 109 نهج البلاغه سختی های «سکرات موت» را چگونه توضیح داده است؟

امام علی (ع) درباره سختی‌های «سکرات موت» می‌فرماید: «سکرات و شدائد مرگ و حسرتِ از دست دادنِ همه چیز، بر آنها هجوم آورده است، به خاطر آن، اعضاء و پیکرشان سست مى‌شود و در برابر آن رنگ خود را مى‌بازند؛ سپس مرگ تدریجاً در آنها نفوذ مى کند و میان آنها و زبانشان جدایى مى افکند؛ در حالى که میان خانواده خود قرار دارند؛ با چشم خود به آنها نگاه مى‌کنند و با گوش سخنانشان را مى شنوند و عقلشان سالم و فکرشان برجاست، فکر مى کند که عمرش را براى چه چیزهایى بر باد داده، و روزگارش را در چه راهى سپرى نموده است! و عمیقاً به فکر مى رود، به یاد ثروت های جمع کرده مى‌افتد که در جمع آورى آن توجهی به حلال و حرام و مشکوک نکرده، و ...».

‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌خطبه 109 نهج البلاغه